Përmbledhje:
- Një aksident fatal në Texas po hetohet nga autoritetet amerikane pasi shoferi deklaroi se kishte përdorur një sistem asistence të Tesla-s para përplasjes.
- Familja e viktimës akuzon Tesla-n se sistemet Autopilot dhe Full Self-Driving janë të mangëta dhe nuk paralajmërojnë mjaftueshëm për rreziqet.
- Rasti tregon se makinat me asistencë të avancuar po hapin një debat të madh për përgjegjësinë, sepse kufiri mes gabimit njerëzor dhe gabimit teknologjik po bëhet gjithnjë e më i paqartë.
Një aksident fatal në Texas po rikthen në qendër të debatit Tesla-n dhe sistemet e saj të asistencës së shoferit. Sipas Reuters, Bordi Kombëtar i Sigurisë së Transportit në SHBA do të hetojë përplasjen e një Tesla Model 3 që u fut me shpejtësi në një shtëpi në Katy, duke plagosur rëndë 76-vjeçaren Martha Avila. Ajo më pas ndërroi jetë në spital.
Familja e Avila-s ka ngritur padi kundër Tesla-s dhe shoferit të makinës. Sipas padisë, shoferi u kishte thënë autoriteteve se kishte aktivizuar Autopilot para se makina të përplasej me murin e përparmë të shtëpisë. Familja pretendon se Tesla duhet të mbajë përgjegjësi për vdekjen e saj, duke akuzuar kompaninë për neglizhencë të rëndë dhe për mosparalajmërim të mjaftueshëm mbi rreziqet e sistemeve Autopilot dhe Full Self-Driving.
Tesla nuk iu përgjigj menjëherë kërkesës së Reuters për koment. Megjithatë, Elon Musk shkroi në X se Full Self-Driving lëviz ngadalë në rrugë lagjesh dhe se ky ishte një aksident me shpejtësi të lartë. Edhe Ashok Elluswamy, drejtues i software-it AI në Tesla, shkroi se shoferi e kishte mbivendosur sistemin duke shtypur pedalin e gazit deri në fund në një zonë banimi.
Kjo e bën rastin edhe më të ndërlikuar. Nga njëra anë, familja e viktimës thotë se teknologjia e Tesla-s ishte e rrezikshme dhe nuk paralajmëronte mjaftueshëm. Nga ana tjetër, kompania e lidh aksidentin me veprimin e shoferit. Pikërisht këtu qëndron problemi më i madh i makinave me asistencë të avancuar. Kur një sistem ndihmon në drejtim, por shoferi mbetet përgjegjës dhe duhet të jetë gjithmonë i vëmendshëm, përgjegjësia bëhet e vështirë për t’u ndarë.
Reuters raporton se që nga viti 2016, NHTSA ka hapur gati 50 hetime të posaçme për aksidente Tesla ku besohet se janë përfshirë sisteme të avancuara të asistencës së shoferit. Në këto raste janë raportuar rreth dy duzina vdekje. Në mars, agjencia përshkallëzoi hetimin ndaj 3.2 milionë automjeteve Tesla me Full Self-Driving, për shkak të shqetësimeve se sistemi mund të mos dallojë ose paralajmërojë shoferët në kushte të dobëta dukshmërie.
Ky rast nuk është vetëm histori për një aksident. Është pjesë e një debati më të madh për mënyrën si kompanitë prezantojnë teknologjitë e drejtimit të asistuar. Nëse një makinë reklamohet si shumë e avancuar, por shoferit i thuhet se duhet të jetë gjithmonë gati të marrë kontrollin, publiku mund të krijojë pritshmëri të rrezikshme për atë që sistemi mund të bëjë realisht.
Në thelb, debati për Tesla-n nuk është vetëm nëse Autopilot funksionon. Është nëse emri, marketingu, paralajmërimet dhe sjellja reale e makinës krijojnë një ndjenjë sigurie më të madhe se ajo që teknologjia mund të garantojë.
Sepse kur makina merr pjesë në drejtim, por përgjegjësia mbetet te njeriu, çdo aksident bëhet edhe test për besimin që kemi te teknologjia.
