Përmbledhje:
- Joseph H. Davis argumenton se ekonomia e AI mund të kalojë nga faza ku fitojnë ndërtuesit e teknologjisë, te faza ku fitojnë përdoruesit që e fusin AI në punën e përditshme.
- Nëse AI bëhet teknologji e përgjithshme si elektriciteti apo interneti, vlera më e madhe nuk qëndron vetëm te modeli, por te mënyra si përdoret në industri, shërbime dhe produktivitet.
- Pika kryesore nuk është vetëm cilat kompani po ndërtojnë AI, por cilat kompani do të dinë ta përdorin për të punuar më shpejt, më lirë dhe më mirë.
Për momentin, kur flasim për inteligjencën artificiale, mendja shkon menjëherë te kompanitë që e ndërtojnë: OpenAI, Nvidia, Microsoft, Google, Anthropic dhe laboratorët që prodhojnë modele gjithnjë e më të fuqishme.
Por sipas Joseph H. Davis, kryeekonomist global i Vanguard, fituesit më të mëdhenj të fazës tjetër mund të mos jenë vetëm ndërtuesit e AI. Mund të jenë përdoruesit e saj.
Në artikullin e tij për Project Syndicate, Davis argumenton se nëse AI e transformon vërtet ekonominë, do të kalojmë nga faza e investimeve masive në infrastrukturë dhe modele, te faza ku shpërblimi më i madh shkon për kompanitë që dinë ta përdorin AI në punën e përditshme. Kjo është ajo që ndodh zakonisht me teknologjitë e përgjithshme: fillimisht fitojnë ata që ndërtojnë bazën, pastaj fitojnë ata që e kthejnë atë bazë në produktivitet real.
Shembulli është i thjeshtë. Elektriciteti nuk krijoi vlerë vetëm për kompanitë që prodhonin energji. Ai ndryshoi fabrikat, transportin, shtëpitë dhe gjithë mënyrën si punonte ekonomia. Interneti nuk krijoi vlerë vetëm për kompanitë e kabllove apo serverëve; ai ndryshoi tregtinë, median, financat, komunikimin dhe shërbimet.
E njëjta logjikë mund të ndodhë me AI.
Nëse teknologjia përmbush premtimet e saj, vlera nuk do të jetë vetëm te modelet gjuhësore apo çipat. Do të jetë te spitalet që diagnostikojnë më shpejt, bankat që analizojnë riskun më mirë, kompanitë që automatizojnë procese të lodhshme, administratat që ulin burokracinë dhe bizneset që bëjnë më shumë punë me më pak kosto.
Davis thotë se Vanguard pret rreth 3% rritje të PBB-së amerikane në vitin 2027, një vlerësim më optimist se shumë parashikime profesionale. Sipas tij, kjo nuk do të ishte thjesht përmirësim i vogël, por sinjal se AI mund të ndryshojë trajektoren e rritjes ekonomike.
Por kjo nuk do të thotë se çdo kompani që përmend AI do të fitojë. Përkundrazi, faza tjetër mund të ndajë qartë kompanitë që thjesht blejnë mjete AI nga ato që ndryshojnë realisht mënyrën si punojnë. Diferenca nuk do të jetë kush ka akses te chatbot-i më i fundit, por kush di ta integrojë atë në proceset, produktet dhe vendimmarrjen e vet.
Në thelb, ekonomia e AI mund të kalojë nga pyetja “kush po e ndërton modelin më të fuqishëm?” te pyetja “kush po e përdor më mirë?”.
Dhe kjo është pika ku gara e AI del nga Silicon Valley dhe hyn në çdo sektor të ekonomisë.
