Përmbledhje:
- Meta do të paguajë rreth 17 miliardë dollarë për të mbyllur akuzat se Instagram dhe Facebook janë dizajnuar për të krijuar varësi te fëmijët dhe adoleshentët.
- Marrëveshja shmang një gjyq historik ku pritej të dëshmonte Mark Zuckerberg dhe e detyron Meta-n të shtojë masa të reja sigurie për përdoruesit e mitur.
- Rrjetet sociale nuk po gjykohen më vetëm për përmbajtjen që shfaqin, por për mënyrën si algoritmet dhe dizajni i mbajnë fëmijët të lidhur pas ekranit.
Meta ka pranuar të paguajë rreth 17 miliardë dollarë dhe të vendosë masa të reja sigurie për fëmijët dhe adoleshentët në Instagram dhe Facebook, për të mbyllur një nga çështjet më të mëdha ligjore në historinë e rrjeteve sociale.
Sipas Associated Press, marrëveshja mbyll një gjyq historik mbi akuzat se Meta kontribuoi në krizën e shëndetit mendor te të rinjtë, duke dizajnuar platforma që i mbanin fëmijët të varur dhe duke fshehur rreziqet nga publiku. Çështja përfshinte pretendime nga dhjetëra shtete amerikane.
Në qendër të padisë ishte akuza se Meta nuk ishte thjesht një platformë ku adoleshentët kalonin shumë kohë. Shtetet amerikane pretendonin se Instagram dhe Facebook ishin ndërtuar me mekanizma që nxisnin përdorim të përsëritur: scroll pafund, njoftime, rekomandime algoritmike, presion social dhe dizajn që e bën të vështirë shkëputjen.
Marrëveshja ndërpret një gjyq federal në Kaliforni, ku pritej që Mark Zuckerberg të dëshmonte përpara jurisë. Sipas AP, marrëveshja vjen pasi gjyqi kishte nisur dhe kishte vendosur Meta-n përballë një presioni të madh publik e ligjor.
The Verge raporton se Meta ka pranuar edhe kufizime të reja për përdoruesit adoleshentë. Një nga masat kryesore është krijimi i një standardi për verifikimin ose vlerësimin e moshës, me testim të pavarur, në mënyrë që platformat të identifikojnë më mirë përdoruesit 13–17 vjeç dhe t’i vendosin në përvoja më të sigurta.
Meta, në reagimin e saj, e paraqiti marrëveshjen si një hap drejt standardeve të përbashkëta për sigurinë e adoleshentëve online dhe u bëri thirrje edhe platformave të tjera si TikTok dhe YouTube të zbatojnë masa të ngjashme. Kompania thotë se pagesa mund të shkojë deri në rreth 18 miliardë dollarë, në varësi të kushteve dhe marrëveshjeve me kompani të tjera.
Por për kritikët, kjo marrëveshje nuk është thjesht çështje parash. Është një sinjal se modeli i biznesit të rrjeteve sociale po përballet me një kufi ligjor: nëse platforma ndërtohet për të mbajtur fëmijët sa më gjatë online, atëherë “engagement” nuk mund të trajtohet më vetëm si sukses biznesi. Mund të trajtohet edhe si përgjegjësi ligjore.
Çështja vjen pas viteve akuzash se Meta kishte dijeni për efektet negative të Instagram-it te të rinjtë, sidomos te vajzat adoleshente, për çështje si vetëvlerësimi, imazhi trupor, ankthi dhe përdorimi i tepërt. Gjatë procesit, dëshmitë dhe dokumentet e brendshme u kthyen në pjesë të debatit më të madh mbi rolin e Big Tech në shëndetin mendor të fëmijëve.
Ky rast nuk do të thotë se Meta ka pranuar publikisht çdo akuzë në mënyrën si e paraqitën shtetet. Por marrëveshja është shumë e rëndësishme sepse e detyron kompaninë të paguajë një shumë historike dhe të ndryshojë mënyrën si i trajton përdoruesit e mitur.
